NHỮNG RỦI RO KHI MANG THAI SAU TUỔI 40

“Sau nhiều năm chờ đợi, tôi mới mang thai lần 2 ở tuổi 41. Thế nhưng, tôi khá lo lắng khi biết mang thai sau tuổi 40 khó khăn và tiền ẩn nhiều rủi ro hơn. Mong bác sĩ cho biết phụ nữ mang thai muộn có thể gặp những nguy cơ gì? Có cách nào để giúp thai kỳ an toàn hơn không?” (Chị T.T.M, 41 tuổi, Quảng Ninh).

Giải đáp: Những rủi ro khi mang thai sau tuổi 40

Từ sau 40 tuổi, cơ thể phụ nữ bắt đầu có nhiều thay đổi về chức năng sinh sản cũng như sức khỏe tổng thể. Cụ thể, tuổi tác càng tăng thì chất lượng và số lượng trứng sẽ suy giảm. Đồng thời tăng nguy cơ mắc các bệnh lý mạn tính, từ đó gia tăng các biến chứng trong thai kỳ.

Dưới đây là những biến chứng thường được các bác sĩ sản khoa lưu ý ở nhóm thai phụ trên 40 tuổi.

Khó mang thai hơn

Tuổi càng cao, khả năng mang thai tự nhiên càng giảm.

Nguyên nhân là do:

• Dự trữ buồng trứng suy giảm
• Chu kỳ rụng trứng không đều
• Chất lượng trứng giảm.
• Tỷ lệ thụ tinh thành công thấp hơn

Tăng nguy cơ sảy thai

Đây là một trong những rủi ro thường gặp nhất khi phụ nữ mang thai sau 40 tuổi. a số các trường hợp sảy thai xảy ra trong 3 tháng đầu của thai kỳ, nguyên nhân chủ yếu là:

• Phôi thai mang bất thường nhiễm sắc thể.
• Chất lượng trứng giảm.
• Bệnh lý nền của mẹ ảnh hưởng đến quá trình nuôi dưỡng thai.

Tăng nguy cơ thai ngoài tử cung

Tuổi tác càng cao, chức năng của vòi trứng có thể suy giảm. Điều này làm quá trình vận chuyển phôi thai về buồng tử cung chậm hơn, làm tăng nguy cơ thai làm tổ trong vòi trứng, ổ bụng hoặc cổ tử cung,…

Do đó, nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường sau thì thai phụ cần đi khám sớm:

• Đau bụng âm ỉ hoặc dữ dội một bên
• Ra máu âm đạo đỏ sẫm hoặc đỏ nâu bất thường.
• Chậm kinh kèm thử thai dương tính.

Dị tật bẩm sinh ở thai nhi

Nguy cơ thai nhi gặp bất thường về nhiễm sắc thể tăng rõ rệt khi mang thai lúc mẹ lớn tuổi. Do đó, bác sĩ thường khuyến cáo thai phụ lớn tuổi thực hiện đầy đủ các xét nghiệm sàng lọc trước sinh. Việc phát hiện sớm nguy cơ sẽ giúp bác sĩ có hướng theo dõi và xử lý kịp thời.

Một số tình trạng có thể gặp gồm:

• Hội chứng Down
• Hội chứng Edwards
• Hội chứng Patau
• Bất thường cấu trúc tim, thần kinh hoặc các cơ quan khác

Đái tháo đường thai kỳ

Khả năng kiểm soát đường huyết của cơ thể giảm dần khi tuổi tác tăng lên. Điều này làm tăng nguy cơ mắc đái tháo đường thai kỳ. Nếu không được kiểm soát tốt, mẹ và thai nhi có thể gặp một số biến chứng như:

• Thai to
• Đa ối
• Sinh khó
• Tăng nguy cơ sinh mổ
• Hạ đường huyết ở trẻ sau sinh

Tăng huyết áp thai kỳ và tiền sản giật

Mang thai sau tuổi 40 làm tăng nguy cơ tăng huyết áp thai kỳ, tiền sản giật và sản giật. Vì thế, khi có các biểu hiện dưới đây, thai phụ cần đặc biệt lưu ý:

• Đau đầu kéo dài
• Phù nhiều
• Hoa mắt, nhìn mờ
• Đau vùng thượng vị

Sinh non

Nguy cơi sinh non ở phụ nữ trên 40 tuổi cao hơn do sự suy giảm sức khoẻ và các biến chứng trong thai kỳ. Trẻ sinh non có thể gặp nhiều vấn đề như:

Sinh non có thể khiến trẻ gặp nhiều vấn đề như:

• Suy hô hấp
• Nhẹ cân
• Chậm phát triển
• Dễ mắc nhiễm trùng sau sinh

Nguy cơ phải sinh mổ cao hơn

Ở phụ nữ lớn tuổi, tỷ lệ sinh mổ thường cao hơn do nhiều nguyên nhân:

• Thai to
• Ngôi thai bất thường
• Tiền sản giật
• Chuyển dạ kéo dài
• Bệnh lý của mẹ

Tuy nhiên, không phải tất cả thai phụ trên 40 tuổi đều phải sinh mổ. Phương pháp sinh sẽ được bác sĩ cân nhắc dựa trên tình trạng sức khỏe của mẹ và thai nhi ở thời điểm chuyển dạ.

Mang thai sau tuổi 40 không đồng nghĩa với việc chị em sẽ có một thai kỳ nguy hiểm. Trên thực tế, rất nhiều phụ nữ ở độ tuổi này vẫn mang thai, sinh con khỏe mạnh. Điều quan trọng là chị em cần chuẩn bị tốt trước khi mang thai và theo dõi thai kỳ chặt chẽ.

Vì sao phụ nữ sau tuổi 40 có nguy cơ gặp nhiều biến chứng hơn?

Sự gia tăng rủi ro khi mang thai ở tuổi 40 chủ yếu liên quan đến quá trình lão hóa tự nhiên của hệ sinh sản và cơ thể.

Một số nguyên nhân thường gặp gồm:

• Dự trữ buồng trứng giảm: Số lượng trứng ít hơn đáng kể so với giai đoạn 20 – 30 tuổi.
• Chất lượng trứng suy giảm: Trứng dễ xuất hiện bất thường về nhiễm sắc thể, tăng nguy cơ thai bất thường hoặc sảy thai.
• Hormone sinh sản thay đổi: Nội tiết tố biến động khiến quá trình thụ thai và duy trì thai kỳ gặp nhiều khó khăn hơn.
• Gia tăng bệnh lý nền: Phụ nữ lớn tuổi dễ mắc bệnh tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn tuyến giáp, béo phì… Những bệnh lý này có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của thai nhi.

Những dấu hiệu thai phụ trên 40 tuổi không nên chủ quan

Nếu xuất hiện các biểu hiện dưới đây, thai phụ cần đến cơ sở y tế càng sớm càng tốt:

• Ra máu âm đạo bất thường
• Đau bụng âm ỉ, đau dữ dội hoặc đau từng cơn liên tục
• Rỉ hoặc vỡ ối sớm
• Thai máy ít hoặc giảm rõ rệt kể từ khi bắt đầu xuất hiện thai máy (khoảng tuần 16 – 20)
• Đau đầu nhiều, hoa mắt, nhìn mờ
• Phù mặt hoặc phù tay đột ngột
• Huyết áp tăng cao
• Khó thở, đau tức ngực
• Sốt cao (trên 38°C) kéo dài
• Nôn ói nặng, không thể ăn uống được gì

Việc thăm khám kịp thời giúp phát hiện sớm các biến chứng và tăng khả năng bảo vệ sức khỏe của cả mẹ và em bé.

Làm thế nào để mang thai sau tuổi 40 an toàn hơn?

Mặc dù nguy cơ cao hơn, nhưng chị em hoàn toàn có thể chủ động giảm thiểu rủi ro nếu chuẩn bị tốt ngay từ trước khi mang thai.

Một số lời khuyên từ bác sĩ gồm:

• Khám tiền sản trước khi có thai
• Kiểm soát tốt bệnh lý mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh tuyến giáp hoặc tim mạch,…
• Duy trì cân nặng hợp lý, tăng cường rau xanh, trái cây, protein và hạn chế thực phẩm nhiều đường, nhiều chất béo bão hòa.
• Bổ sung axit folic và các vi chất theo hướng dẫn của bác sĩ
• Không hút thuốc lá, hạn chế rượu bia và các chất kích thích
• Tuân thủ lịch khám thai giúp theo dõi sự phát triển của thai và phát hiện sớm các bất thường
• Thực hiện đầy đủ các xét nghiệm sàng lọc trước sinh
• Giữ tinh thần thoải mái, ngủ đủ giấc và vận động phù hợp

Mang thai sau tuổi 40 cần chuẩn bị chu đáo và kỹ lưỡng hơn. Điều quan trọng là chị em phụ nữ cần chủ động chăm sóc sức khỏe trước khi mang thai, khám thai đúng lịch và tuân thủ các hướng dẫn của bác sĩ trong suốt thai kỳ.

Phòng Khám Đa Khoa Quốc Tế Hà Nội