KHÁM PHỤ KHOA KHI ĐANG CÓ KINH NGUYỆT ĐƯỢC KHÔNG?

Bệnh nhân hỏi: “Bác sĩ ơi, em đang đến kỳ kinh nhưng lại thấy ngứa rát khó chịu. Em phân vân không biết có nên đi khám phụ khoa ngay không hay phải chờ hết kinh. Mong bác sĩ giải đáp giúp em.” – Bạn Thanh M*** (26 tuổi, Hà Nội)

[Hỏi đáp] Khám phụ khoa khi đang có kinh nguyệt được không?

Bác sĩ giải đáp: Bác sĩ không khuyến khích chị em phụ nữ đi khám phụ khoa trong thời gian hành kinh, trừ một số trường hợp đặc biệt.

Kinh nguyệt là quá trình sinh lý bình thường nhưng ảnh hưởng trực tiếp đến tính chính xác của quá trình thăm khám và xét nghiệm. Vì vậy, trong đa số trường hợp, bác sĩ sẽ khuyên bạn nên trì hoãn lịch khám.

Những trường hợp nên trì hoãn khám

• Khám phụ khoa định kỳ
• Tầm soát viêm nhiễm thông thường
• Soi cổ tử cung
• Xét nghiệm khí hư
• Tầm soát ung thư cổ tử cung

Những trừng hợp dưới đây cần môi trường âm đạo sạch sẽ để đảm bảo kết quả chính xác nhất. Vì thế hãy đợi đến khi sạch kinh rồi mới đi khám.

Những trường hợp có thể thăm khám

Nếu có những vấn đề bất thường dưới đây, chị em có thể cân nhắc đi khám:

• Đau bụng dữ dội, khác với đau bụng kinh thông thường
• Ra máu ồ ạt, phải thay băng liên tục < 1–2 giờ/lần
• Kỳ kinh kéo dài trên 7 – 10 ngày, có có mùi hôi tanh bất thường
• Rong kinh, rong huyết gây choáng, mệt lả, tụt huyết áp cần đi cấp cứu
• Mắc bệnh lý tử cung, buồng trứng cần can thiệp sớm
• Nghi ngờ thai ngoài tử cung, sảy thai

Ảnh hưởng của kinh nguyệt đến kết quả khám phụ khoa

Sự xuất hiện của kinh nguyệt có thể ảnh hưởng đến một số kết quả xét nghiệm phụ khoa như

 Ảnh hưởng đến soi cổ tử cung

Kỹ thuật soi cổ tử cung cần quan sát trực tiếp, rõ nét bề mặt cổ tử cung dưới phóng đại, nhằm phát hiện các tổn thương dù rất nhỏ. Tuy nhiên, khi đang hành kinh:

• Máu kinh phủ lên bề mặt cổ tử cung tạo thành một lớp “màng che tự nhiên” khiến bác sĩ khó quan sát chính xác màu sắc, cấu trúc biểu mô.
• Dịch máu liên tục chảy ra làm hình ảnh soi không ổn định, dễ bị nhiễu và sai lệch
• Khi nhỏ dung dịch chuyên dụng (acid acetic, Lugol), phản ứng nhuộm màu có thể bị biến đổi do lẫn máu

Hệ quả là: Các tổn thương nhỏ như viêm lộ tuyến, loạn sản, tổn thương tiền ung thư dễ bị che lấp. Nguy cơ bỏ sót bất thường quan trọng, đặc biệt trong tầm soát ung thư cổ tử cung.

Ảnh hưởng đến xét nghiệm khí hư

Xét nghiệm khí hư (dịch âm đạo) là cơ sở quan trọng để xác định nguyên nhân viêm nhiễm: nấm, vi khuẩn, trùng roi… Thế nhưng trong kỳ kinh, xét nghiệm này không được khuyến khích bởi:

• Máu lẫn vào mẫu bệnh phẩm làm làm thay đổi hoàn toàn thành phần sinh học.
• Hồng cầu, bạch cầu từ máu kinh có thể làm sai lệch mật độ vi khuẩn quan sát được.
• Độ pH âm đạo bị biến đổi do máu có thể ảnh hưởng đến sự phát triển và phát hiện vi sinh vật.

Hệ quả: Dễ nhầm lẫn giữa vi khuẩn gây bệnh và tạp khuẩn bình thường. Hoặc bỏ sót nấm Candida hoặc trùng roi do môi trường không đạt chuẩn. Điều này dẫn đến điều trị không đúng tác nhân, bệnh dễ tái phát, kéo dài,…

Nguy cơ nhiễm trùng tăng cao

Kỳ kinh là thời điểm cơ thể có nhiều thay đổi sinh lý như:

• Cổ tử cung hé mở hơn bình thường để máu kinh thoát ra ngoài.
• Lớp niêm mạc tử cung đang bong tróc làm mất đi hàng rào bảo vệ tự nhiên.
• Môi trường âm đạo ẩm, nóng và sự thay đổi pH đột ngột đã tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn phát triển.

Khi tiến hành thăm khám bằng đặt mỏ vịt, lấy mẫu… có thể vô tình đưa vi khuẩn từ ngoài vào sâu bên trong. Khiến vi khuẩn dễ xâm nhập ngược dòng lên tử cung, vòi trứng. Hệ quả có thể gặp:

• Viêm nội mạc tử cung
• Viêm phần phụ
• Tăng nguy cơ viêm nhiễm phụ khoa kéo dài hoặc tái phát

Thời điểm “vàng” để khám phụ khoa chính xác nhất

Thời điểm tốt nhất để khám phụ khoa là sau khi sạch kinh từ 3 – 5 ngày. Đây là thời gian lý tưởng bởi cơ thể đã trở về trạng thái sinh lý ổn định. Tạo điều kiện thuận lợi cho cả thăm khám lâm sàng và xét nghiệm cận lâm sàng.

Môi trường âm đạo đã ổn định

• Sau kỳ kinh, lượng máu và dịch tồn dư đã được đào thải hoàn toàn.
• Độ pH âm đạo trở về trạng thái ổn định (≈ 3.8 – 4.5)
• Sự cân bằng hệ vi sinh lợi khuẩn – hại khuẩn được đảm bảo

Điều này giúp bác sĩ đánh giá chính xác tình trạng viêm nhiễm (nếu có). Đồng thời tránh nhầm lẫn và sai sót kết quả xét nghiệm do biến đổi sinh lý trong kỳ kinh.

Không còn máu kinh gây sai lệch kết quả

Thăm khám khi sạch kinh sẽ đảm bảo không có máu kinh hoặc dịch lạ lẫn vào khí hư. Mẫu bệnh phẩm “sạch” hơn, giúp kết quả xét nghiệm soi tươi khí hư, nhuộm soi vi sinh, test nấm,… chuẩn xác hơn.

Dễ quan sát cổ tử cung và âm đạo

Sau khi sạch kinh, bề mặt cổ tử cung rõ ràng, không bị che khuất Nhờ đó, bác sĩ dễ dàng phát hiện những tổn thương nhỏ, tiềm ẩn như viêm nhiễm, lộ tuyến, polyp, tổn thương tiền ung thư… Điều này có ý nghĩa quan trọng khi thực hiện các xét nghiệm cận lâm sàng như:

• Soi cổ tử cung
• Tầm soát ung thư cổ tử cung (Pap smear, HPV test)

Hạn chế nhiễm trùng khi thăm khám

Hết kinh nguyệt, cổ tử cung đã đóng kín trở lại. Niêm mạc tử cung phục hồi sau bong tróc giúp giảm đáng kể nguy cơ viêm nhiễm phụ khoa khi can thiệp dụng cụ khám.

Những lưu ý quan trọng để khám phụ khoa hiệu qủa nhất

Để kết quả khám chính xác – an toàn – tối ưu, người bệnh cần lưu ý:

• Kiêng quan hệ tình dục trước khám 24 – 48 giờ. Vì tinh dịch và dịch tiết sau quan hệ có thể làm thay đổi môi trường âm đạo, ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm khí hư.
•  Không thụt rửa âm đạo hoặc dùng dung dịch vệ sinh mạnh. Việc thụt rửa sâu có thể làm mất cân bằng hệ vi sinh và rửa trôi tác nhân gây bệnh. Khiến kết quả xét nghiệm âm tính giả hoặc sai lệch
• Không đặt thuốc âm đạo trước khi khám (ít nhất 3 – 5 ngày). Thuốc có thể làm biến đổi môi trường âm đạo và che lấp triệu chứng thật.
• Lựa chọn cơ sở y tế uy tín, nơi có đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giỏi, được đào tạo bài bản và nhiều kinh nghiệm. Ưu tiên các địa chỉ có trang thiết bị hiện đại, cơ sở vật chất khang trang, quy trình khám vô khuẩn,…
• Giữ tâm lý thoải mái khi đi khám. Tránh lo lắng, căng thẳng quá mức sẽ khiến cơ vùng chậu co cứng, gia tăng cảm giác khó chịu.

Không nên đi khám khi đang có kinh nếu không thực sự cần thiết. Và chỉ thăm khám trong kỳ kinh khi có dấu hiệu bất thường hoặc cấp cứu. Để tìm hiểu thêm về vấn đề khám phụ khoa, chị em liên hệ 0969 668 `152 để được tư vấn trong thời gian sớm nhất.

Phòng Khám Đa Khoa Quốc Tế Hà Nội